HİCRET- ZAMANSIZ BİR MEDENİYET YOLCULUĞU- 2
Bu bölüm Medine Sözleşmesini içerdiğinden biraz uzun olacak.
2. BÖLÜM: MEDİNE SÖZLEŞMESİ (VESİKASI) TAM METNİ
Tarihçi ve İslam hukukçusu Prof. Dr. Muhammed Hamidullah’ın tasnifine göre, Medine Vesikası toplam 47 maddeden oluşur. İlk 23 madde Müslümanların kendi iç hukukunu, 24. maddeden sonrası ise Yahudiler başta olmak üzere diğer inanç gruplarıyla yapılan ortak yaşam, savunma ve adalet sözleşmesini içerir.
Belgenin günümüz Türkçesiyle eksiksiz metni şu şekildedir:
Bismillâhirrahmânirrahîm
Bu belge, Peygamber Muhammed tarafından Kureyşli ve Yesribli müminler, Müslümanlar ve bunlara tabi olanlarla, onlara sonradan katılanlar ve onlarla beraber cihat edenler için tanzim edilmiştir.
I. Bölüm: Müminlerin Kendi Aralarındaki Sorumlulukları (Md. 1-23)
• Madde 1: Bu kitap (yazı), yukarıda adı geçen topluluklar arasında bir sözleşmedir.
• Madde 2: Sözleşmeye taraf olanlar, diğer insanlardan ayrı tek bir ümmet (toplum) teşkil ederler.
• Madde 3: Kureyş’ten olan Muhacirler, kendi aralarında yerleşik olan örfe göre kan diyetlerini ödemeye iştirak ederler; onlar harp esirlerinin fidyesini müminler arasındaki adalet ilklerine göre ödeyeceklerdir.
• Madde 4: Avf oğulları (Ensar), kendi yerleşik örflerine göre kan diyetini eski tarzda ödemeye iştirak edeceklerdir; her zümre, harp esirlerinin fidyesini müminler arasındaki adalet ilkelerine göre ödeyecektir.
• Madde 5: Hâris oğulları, kendi eski örflerine göre kan diyetini ödemeye iştirak edeceklerdir; her zümre, harp esirlerinin fidyesini müminler arasındaki adalet ilkelerine göre ödeyecektir.
• Madde 6: Sâide oğulları, kendi eski örflerine göre kan diyetini ödemeye iştirak edeceklerdir; her zümre, harp esirlerinin fidyesini müminler arasındaki adalet ilkelerine göre ödeyecektir.
• Madde 7: Cüşem oğulları, kendi eski örflerine göre kan diyetini ödemeye iştirak edeceklerdir; her zümre, harp esirlerinin fidyesini müminler arasındaki adalet ilkelerine göre ödeyecektir.
• Madde 8: Neccâr oğulları, kendi eski örflerine göre kan diyetini ödemeye iştirak edeceklerdir; her zümre, harp esirlerinin fidyesini müminler arasındaki adalet ilkelerine göre ödeyecektir.
• Madde 9: Amr b. Avf oğulları, kendi eski örflerine göre kan diyetini ödemeye iştirak edeceklerdir; her zümre, harp esirlerinin fidyesini müminler arasındaki adalet ilkelerine göre ödeyecektir.
• Madde 10: Nebît oğulları, kendi eski örflerine göre kan diyetini ödemeye iştirak edeceklerdir; her zümre, harp esirlerinin fidyesini müminler arasındaki adalet ilkelerine göre ödeyecektir.
• Madde 11: Evs oğulları, kendi eski örflerine göre kan diyetini ödemeye iştirak edeceklerdir; her zümre, harp esirlerinin fidyesini müminler arasındaki adalet ilkelerine göre ödeyecektir.
• Madde 12/a: Müminler, kendi aralarında ağır mali sorumluluklar altında bulunan (borçlu, çok çocuklu vb.) hiç kimseyi çaresiz bırakmayacaklar, onun fidye veya diyet gibi borçlarını adalet ilklerine göre ödeyeceklerdir.
• Madde 12/b: Hiçbir mümin, diğer bir müminin izni olmadan onun mevlası (himayesindeki kişi) ile ittifak kuramaz.
• Madde 13: Takva sahibi müminler; kendi aralarında azgınlık yapana, haksız bir fiil tasarlayana, bir cürüm veya düşmanlık icra edene ya da müminler arasında bozgunculuk çıkarmak isteyene karşı tek bir el gibi hareket edeceklerdir. Bu suçlu, onlardan birinin öz evladı bile olsa, hepsinin eli onun aleyhine kalkacaktır.
• Madde 14: Hiçbir mümin, bir kafir için bir mümini öldümez ve bir müminin aleyhine bir kafire yardım edemez.
• Madde 15: Allah’ın zimmeti (himayesi ve güvencesi) tektir; müminlerin en zayıfının (toplum adına) verdiği güvence, hepsini bağlar. Müminler, diğer insanlara karşı birbirlerinin velisidirler (dostu ve koruyucusudur).
• Madde 16: Yahudilerden bize tabi olanlar, hiçbir haksızlığa uğramaksızın ve düşmanlarıyla yardımlaşılmaksızın, yardım ve müzaferetimize(desteğimize) hak kazanacaklardır.
• Madde 17: Müminlerin barışı tektir. Hiçbir mümin, Allah yolunda yapılan bir harpte, diğer müminleri dışarıda bırakarak tek başına barış anlaşması imzalayamaz; barış ancak hepsi için eşit ve adil şartlarda gerçekleştirilir.
• Madde 18: Bizimle beraber harbe katılan bütün askeri birlikler, nöbetleşe olarak birbirlerinin arkasından (desteğe) geleceklerdir.
• Madde 19: Müminler, Allah yolunda canlarını veren kardeşlerinin kanlarının intikamını (kısasını) almakta tek bir vücuttur.
• Madde 20/a: Takva sahibi müminler, en iyi ve en doğru yol üzerindedirler.
• Madde 20/b: Hiçbir müşrik (Medineli), bir Kureyşli’nin malını ve canını himayesi altına alamaz ve bir müminin Kureyşlilere ulaşmasına engel olamaz.
• Madde 21: Bir müminin kasıtlı olarak öldürüldüğü kesin delillerle sabit olur ve maktulün velisi diyete razı olmazsa, katil kısas olunur. Bu durumda bütün müminler katilin aleyhinedir; onlara sadece bu hükmün uygulanması için ayağa kalkmak helaldir.
• Madde 22: Bu belgede yazılanları kabul eden, Allah’a ve Ahiret Günü’ne inanan bir mümin için, bir katile/bozguncuya (muhdis) yardım etmek veya ona sığınacak yer vermek helal değildir. Ona yardım eden veya sığınak sağlayan kimseye kıyamet günü Allah’ın laneti ve gazabı vardır; ondan hiçbir tevbe ve fidye kabul edilmeyecektir.
• Madde 23: Üzerinde ihtilafa düştüğünüz her hususun çözümü, Allah’a ve Muhammed’e (s.a.v.) aittir.
II. Bölüm: Yahudiler ve Diğer Gruplarla Ortak Yaşam Sözleşmesi (Md. 24-47)
• Madde 24: Yahudiler, Müslümanlarla beraber savaştıkları müddetçe harbe yönelik masrafları kendileri karşılayacaklardır.
• Madde 25/a: Avf oğulları Yahudileri, müminlerle beraber tek bir ümmet (topluluk) teşkil ederler. Yahudilerin kendi dinleri, Müslümanların da kendi dinleri vardır. Buna hem kendileri hem de müttefikleri (mevâli) dahildir.
• Madde 25/b: Ancak haksızlık eden veya suç işleyen kimse, sadece kendisine ve kendi aile ehline zarar vermiş olur.
• Madde 26: Neccâr oğulları Yahudileri de Avf oğulları Yahudileri ile aynı haklara sahiptirler.
• Madde 27: Hâris oğulları Yahudileri de Avf oğulları Yahudileri ile aynı haklara sahiptirler.
• Madde 28: Sâide oğulları Yahudileri de Avf oğulları Yahudileri ile aynı haklara sahiptirler.
• Madde 29: Cüşem oğulları Yahudileri de Avf oğulları Yahudileri ile aynı haklara sahiptirler.
• Madde 30: Evs oğulları Yahudileri de Avf oğulları Yahudileri ile aynı haklara sahiptirler.
• Madde 31: Sa'lebe oğulları Yahudileri de, Avf oğulları Yahudileri ile aynı haklara sahiptirler. Ancak haksızlık eden veya suç işleyen kimse, sadece kendisine ve aile ehline zarar verir.
• Madde 32: Cefne kabilesi, Sa'lebe oğullarının bir koludur; dolayısıyla onlar da asılları gibidirler.
• Madde 33: Şuteybe oğulları Yahudileri de Avf oğulları Yahudileri ile aynı haklara sahiptirler. İyilik ve dürüstlük, günahtan ve hainlikten uzaktır.
• Madde 34: Sa'lebe oğullarının müttefikleri de bizzat Sa'lebe oğulları gibidirler.
• Madde 35: Yahudilere sığınmış olan aileler (bitâne), bizzat Yahudiler gibidirler.
• Madde 36/a: Yahudilerden hiçbir kimse, Muhammed’in (s.a.v.) izni olmadan (askeri amaçla) şehirden dışarı çıkamaz.
• Madde 36/b: Bir yaralamanın intikamını almak yasaklanmamıştır. Kim bir suç işlerse, cezası kendisine ve aile ehline aittir; haksızlığa uğrayanlar müstesnadır. Allah bu kurala sadık kalanlarla beraberdir.
• Madde 37/a: Yahudiler kendi savaş masraflarını, Müslümanlar da kendi savaş masraflarını karşılayacaklardır.
• Madde 37/b: Bu belgede adı geçenlere karşı harp ilan eden kimselere karşı, taraflar birbirlerine yardım edeceklerdir. Onların arasındaki ilişkiler, iyilik, dürüstlük ve samimiyet üzerine kurulacaktır; iyilik günahtan üstündür.
• Madde 37/c: Hiçbir kimse müttefikinin işlediği suçtan dolayı sorumlu tutulamaz. Mazluma mutlaka yardım edilecektir.
• Madde 38: Yahudiler, Müslümanlarla beraber savaşmakta oldukları müddetçe harbin masraflarına katılacaklardır.
• Madde 39: Bu belgenin tarafları için Yesrib (Medine) vadisinin içi (harem) kutsaldır; burada kan dökmek, bozgunculuk yapmak yasaktır.
• Madde 40: Himaye altındaki yabancı (câr), bizzat himaye eden kimse gibidir; ona zarar verilemez ve o da suç işleyemez.
• Madde 41: Himaye hakkına sahip olanlar (ev sahipleri), yanlarındaki kadınların rızası ve izni olmadan kimseyi himayelerine alamazlar.
• Madde 42: Bu belgenin tarafları arasında meydana gelmesinden ve büyümesinden korkulan her türlü cinayet veya ihtilaf vakası, Allah’a ve Resulullah Muhammed’e götürülecektir. Allah, bu belgedeki maddelere en titiz şekilde riayet edenlerle beraberdir.
• Madde 43: Kureyşlilere (Mekkelilere) ve onlara yardım edenlere hiçbir şekilde himaye ve güvence verilmeyecektir.
• Madde 44: Belgenin tarafları, Yesrib’e (Medine) yönelik yapılacak her türlü dış saldırıya karşı birbirlerine yardım edeceklerdir.
• Madde 45/a: Eğer Yahudiler, Müslümanlar tarafından bir barış anlaşması yapmaya veya böyle bir anlaşmaya katılmaya davet edilirlerse, bunu yapacaklardır. Aynı şekilde Müslümanlar da Yahudiler tarafından böyle bir barışa davet edilirlerse, din uğrundaki savaşlar müstesna olmak üzere, bu davete icabet edeceklerdir.
• Madde 45/b: Şehri savunurken her zümre, kendi cephesine düşen bölgenin savunma masrafından sorumludur.
• Madde 46: Bu belgede adı geçen şartlar, Evs Yahudileri ve onların müttefikleri için de aynen geçerlidir. Onlar, bu belgenin taraflarına gösterdikleri saf ve samimi sadakati korumakla yükümlüdürler. İyilik günahtan üstündür; günah kazanan ancak kendi aleyhine kazanmış olur. Allah bu belgedeki maddelere en doğru şekilde riayet edenlerle beraberdir.
• Madde 47: Bu vesika, haksızlık yapan (zalim) veya suç işleyen kimseyi cezadan kurtarmaz. Şehir dışına çıkan da emniyettedir, şehirde kalan da emniyettedir; haksızlık edenler ve suç işleyenler müstesnadır. Şüphesiz Allah ve O'nun Resulü Muhammed, sözleşmeye sadık kalan ve takva sahibi olanların koruyucusudur.
devam edecek